یاد خدا 16 تیر 1401
حبیب و محبوب با حضور حجت الاسلام سید احمد روحانی (متن و صوت برنامه یاد خدا 16 تیر 1401)
بسم الله الرحمن الرحیم
الذین آمنوا و تطمئن قلوبهم بذکر الله الا بذکر الله تطمئن القلوب
صیرفی: او که ز نسل هم حسین و هم حسن بود
مانند اجدادش غریب اندر وطن بود
او وارث لبهای خشک چوب خورده است با عمه اش منزل به منزل رهسپرده است او آخرین سرمایه کرب و بلا بود آیینه خورشید روی نیزه ها بود
سلام خدا بر پیامبرخدا وخاندان مطهر وپاکشان اللهم صل علی محمد عجل فرجهم و سلام خدا بر امام باقر و سلام خدا بر امام مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف و سلام خدا بر شما اهالی ارجمند یاد خدا وقتتان بخیر تسلیت عرض میکنیم سالروز شهادت امام باقر علیه السلام و آرزومند زیارت قبرستان و بهشت بقی در مدینه هستیم انشاالله به زودی در با افتخار در دومین حضور سرور جناب حجت الاسلام و المسلمین سید احمد روحانی که قدم بر چشم ما گذاشتند عرض ادب و احترام و تسلیت داریم آقا سلام علیکم آیت الله روحانی: سلام علیکم خدمت شما و همه همکاران عرض سلام و تسلیت داریم و همه بینندگان عزیز همراهان خوب برنامه یاد خدا ان شاءالله همگی هرجا که هستید در زیر سایه قرآن و اهل بیت از همه بلاها محفوظ باشید
صیرفی: ممنونیم از تشریف فرمایی با افتخار محضر شریف تا نخواهیم بود دومین جلسه است که محضر استاد روحانی عزیز سر سفره پر برکت و پر رزق قرآن کریم میهمان هستیم باهم خلاصهای از جلسه نخست را می بینیم برمی گردیم و کلاس درس امروز را آغاز می کنیم خواهش می کنم
خلاصه جلسه قبل:
اساس خلقت انسان و اساس خلقت جهان است به باور بسیاری از بزرگان بر اساس محبت است خداوند دوست داشته است و خلق کرده است و آن بشری که قدر این نعمت را می داند دوست داشتن خدا را ارزش قائل می شود و به مراتب و درجات محبتش را بالاتر میبرد ایمان هم کامل تر می شود کما اینکه در خود قرآن می فرماید" الذین آمنوا اشد حب الله" کسی به خدا ایمان دارد شدت حب او هم به خدا بیشتر می شود و این ایمان را کامل میکند و آن ایمان هم شدت این حب و اشتیاق را بیشتر میکند خداوند می فرماید من کسانی را که محسن هستند را دوست میدارم عنوان و واژه محسنین یکی از واژه های بسیار مهم قرآنی است و کلید واژه های قرآنی و ببینیم اینکه آنها چه ویژگی هایی دارند چه نشانه هایی دارند که وقتی خداوند از این افراد یاد می کند و آنها را با محبت او هم با این بزرگواری از آنها یاد می کند که ما اینها را دوست داریم و به آنها عشق می ورزند چرا ما از آنها نباشیم و چرا خود را به این وادی نکشانیم
صیرفی :۳۰۰۰۰۷۲۰ شماره پیامکی ما و شما هست منتظریم منت بگذارید و به ما پیامک بدهید شماره ۱۶۲ هم روابط عمومی صدا و سیما است که می توانید به صورت تماس با این شماره گفتگو بفرمایید دستورات ونکاتی را در خصوص برنامه امر بفرمایید در صفحه مجازی به آدرس:
yadekhoda_qtv
صفحه برنامه یاد خدا را دنبال بفرمایید و در به اشتراک گذاشتن مطالب شما هم سهیم باشید "ان الله لایحب های قرآن "وان الله لایحب های قرآن کریم را یاد می گیریم با افتخار خدمت شریفتان هستیم.
آیت الله روحانی: ایام شهادت امام محمد باقر علیه السلام است و این مصیبت بزرگ را خدمت امام زمان تسلیت عرض میکنیم و نکته بسیار مهمی که در ابتدای برنامه خدمتتان عرض می کنم مناسب با همین بحث ما هم هست از کلام امام محمد باقر سلام الله علیه ایشان در مقابل کسی که سوال می کنند "هل الدین الا الحب" جواب امام به ایشان این است که اصلاً مگر دین غیر از آب چیز دیگری است امام باقر این راه را به ما نشان دادند که اساس دین با هم حب گره خورده است بنابراین این مسیری که می رویم مسیری است که ائمه معصومین صلوات الله علیهم اجمعین برای نشان دادند پس این مسیری که می رویم ائمه معصومین پیش روی ما گذاشتند و انتخاب این موضوع و مناسبت در برنامه شما خیلی با آن فرمایشات بزرگواران مناسبت دارد یکی دیگر از مسائلی که باید در مسئله حب قرآنی باید به آن توجه شود این است که "ان الله یحب المحسنین" یک بخشی از محبت های خداوند نسبت به بعضی بندگان است که خود اینها چند آیه را شامل می شود ولی غیر از آن هم چند نمونه دیگر داریم که ان شاءالله در فرصت های دیگر اگر باشد آنها را هم ذکر خواهیم کرد اگر توفیقی باشد اما همین بحث محسنیان راهم درهمین یک ودو جلسه نتیجه برسانیم خیلی خوب است یکی از آیاتی که ما را به سمت و سوی هدایت میکند سوره مبارکه آل عمران است آیه ۱۳۴ بعد از اینکه اشاره می کند: وسارعوا الی مغفره من ربکم "درادامه درآیه بعد دارد که اشاره به مقاماتی دارد که در پایان به "ان الله یا حبیب المحسنین" ختم می شود "و میفرماید بعد از اینکه کسانی که سمت مغفرت الهی به سرعت حرکت می کنند ، یعنی منتظر کسی دیگری نمی شوند که ببینم دیگران چه کردند ما باید زودتر به هدف برسیم عمر دنیا به سرعت می گذرد و توان و ظرفیت ما هم کم میشود پس قبل از اینکه به جایی که باید برسم محروم بمانیم باید خودمان را برسانیم قرآن بحث سارو جایی مطرح می کند و بعضی جاها هم بحث "ساروعوا" را مطرح میکند بعضی جاها هم "سابقوا" دارد "سابقوا "بحث مسابقه است ومقایسه با دیگران را دارد . اما اینجا بحث مسابقه نیست بحث سرعت گرفتن است کار به دیگران نداشته باش شما کارتان را درست انجام دهید خوب اینها چه می کنند" الذین ینفقون پسر راع و زراعه "بحث انفاق را در جلسه گذشته گذرا اشارهای داشتیم که انسان آنچه که در اختیار خودش است ببخشد اینجا یک تاکید دیگر می کند می فرماید چه توان مالی داشته باشید نداشته باشید حالتان خوب باشد و چه حالتان بد باشد به شخصی گفتن فلانی خیلی در فقر و بیچارگی و وضعیت نابسامان زندگی دارد گفت برای این که نمی تواند ببخشد گفتند چیزی که ببخشد گفت چرا دارد از محبت خودش ببخشد از مهربانی خودش ببخشد لبخند خودش را به دیگران ببخشد دیگران به سمت تو گرایش پیدا می کنند ممکن است شما در مواجهه با یک فقیری ببینید با عصبانیت و با ترشرویی می آید و به شما مراجعه میکند که با آن حالت خاصی که داردمیگوید باید که به من کمک بکنید کس دیگری می آید و با لطافت بیشتری همین جمله را بیان میکند که اگر می توانید یک کمکی به ما هم بکنید دعاگوی شما هستم انسان نسبت به این یک طور می خواهد کمک کند اولی ممکن است که یک مقدار سختش باشد کمک کند یعنی همین که محبت خودش را و تبسم خودش را دیگران می بخشد یک جور انفاق است انفاق حتما لازم نیست انسان از پولش خریداری کند از احوالات حضرت زهرای مرضیه سلام الله علیها این الگوی بزرگ بشریت می بینیم که چگونه انفاق می کند دعای خیرش را، امام حسن علیه السلام می فرمودند که مادرم از نیمه شب تا به سحر در محراب عبادت اسب دعا برداشته بود به طوری که پاهای مبارکشان ورم کرده بود و دیدم که دعا می کند راجع به تک تک افرادی که با آنها زندگی می کند یعنی از این فرصت استفاده می کند که انفاق کند زبانش برای آنها خرج میکند خیلی از ما میرویم زیارت چه اشکالی دارد برای همه دعا کنیم چه اشکالی دارد لازم نیست پول زیادی داشته باشیم این که میفرماید" فی اسراء والضراء انفاق بکنید لازم نیست پول خرج کنید خیلی وقت ها می شود با کلام وبا محبت وروی خوش این انفاق را انجام میدهد مرحله اول به سوی" ان الله یحب المحسنین" را طی می کند
صیرفی :گفت چون وا نمیکنی گره ای خود گره نباش ابرو گشاده باش چون دستت گشاده نیست
آیت الله روحانی:وجمله دوم والکاظمین الغیظ مرحله دوم از نشانه انسان هایی است که به درجه بالای احسان و نیکوکاری میرسند این است ظرفیت بالایی دارند چون همه که مطابق میل ما کار نمی کنند در فرمایشات معصومین ،وجود مقدس علی بن موسی الرضا می فرمایند که "التودد الی الناس نصف العقل "ابراز دوستی به دیگران کردن نصف عقل است یا مدارا کردن با مردم نشانه ی عقل است مدارا یعنی تحمل دیگران مگر دیگران به میل ما حرف میزنند به میل ما کار می کنند باید درکشان کنیم آنها به میل ما نیستند ولی ماهم در زمین آنها بازی نکنیم بلکه زمین بازی را ما بدست بگیریم باید کاری کنیم آنها به خوبی ها وبه جهات مثبت قضایا فکر کنند و از آن حالت عصبانیت وخشونت شان وغضبشان کوتاه شود بنابراین "والکاظمین الغیظ" بار خیلی مثبتی را ایجاد می کند درجامعه نه تنها خودمان را کنترل می کنیم بلکه جامعه مان راکنترل می کنیم واین بسیار زیبا است که می بینیم از نشانه های عباد الرحمن قرآن می فرماید :واذا خاطبهم الجاهلون قالوا سلاما"
که دراین "قالوا سلاما" بسیار سخن است آیا فقط کلام سلام رفتار سلام عملی که دیگران را درسلامت نگهدارد جامعه را حفظ بکند می بینیم خیلی مفهوم وسیعی می شود انسانی که قرآنی است ظرفیت بالایی دارد که اگر بی احترامی هم به او بکنند می شود دست پروده مکتب امیرالمؤمنین علیه السلام مالک اشتر می رود در مسجد دعا می کند برای جوانی که به او زباله پرت کرده بود و بی احترامی کرده،این درجات بالای کظم غیظ را نشان میدهد و ظرفیت بالا در مواجهه با جامعهای باشد که شاید افرادی باشند رفتار نادرستی کرده باشند عمل ناصوابی انجام دادند و خود شخص هم باور ندارد که عملش نادرست است اما ما که ایمان داریم و ما ای که عاقل هستیم و می فهمیم و با قرآن انس دارم چرا مثل او رفتار کنیم از روی جهالت و این کار را کرده است من اگر از روی عمد انجام دهیم به مراتب درجات مان پایین تر از قبل می شود " کاظمین الغیظ "انسان را خیلی بالا میبرد خیلی قدرت به انسان میدهد مهارت غضب را کنترل کند انسان بتواند این مهار غضب را کنترل کند بنابر این فرموده اند که زمانی که انسان غضبناک است نزدیکترین محل به جهنم است به نحوی که شیطان انسان را با یک اشاره به قعر جهنم بیاندازد
*والعافین عن الناس*هم خیلی مرتبه را بالا می برد یعنی دیگر دنبال کار را نگیریم یک وقتی غضب را کنترل می کنیم کد مان را حفظ می کنیم تا مقابله به مثل نکنیم اما ته دلمان این کدورت هست وقتی که توانستیم از این هم عبور کنیم بر نفس خودمان پا بگذاریم از آن کدورت بگذاریم و آن کدورت را از زندگی حذف کنیم از کاری که با ما انجام داده یا در مواجهه با آن شرایط دنبالش را نگیریم از زندگی پاک کنیم این خیلی انسان را بالا میبرد در احوالات وجود مقدس زین العابدین نقل شده است که یکی از خدمتکاران ظرف آبی برای ایشان می آوردند که ظرف آب رها شد و به سر مبارک حضرت اصابت کرد ظرف شکست اثر مبارک حضرت مجروح شد این بنده خدا دستپاچه شد و گفت الان آقا عصبانی می شود تا آقا سر را بالا آوردند اشاره کردند" والکاظمین الغیظ" آقا فرمود بخشیدم و کاری ندارم، هیچ عقوبتی نیست نگران نباش و فرمودند "الله هو محسنین" در راه خدا آزاد کردم اصلاً ادامه ندادند لذا این مراتب اخلاقی که در خاندان اهل بیت هست مخصوصاً در جنبه های فردی این مباحثی که عرض می کنیم هم جنبه فردی دارد هم جنبه اجتماعی اگر کسی یک ناهنجاری اجتماعی ایجاد می کند این وضعیتش فرق می کند با کسی که برخورد شخصی با من انجام میدهد ما اینکه عرض میکنیم در بعد فردی است ولی اگر کسی ناهنجاری اجتماعی انجام میدهد آنجا نهی از منکر برخورد قانونی به رفتارهایی که باید جامعه را کنترل کنیم به جای خودش البته آنجا هم با رأفت اسلامی و بررسی جوانب بایستی موضوع بررسی بشود در هر صورت فضای کار فردی با فضای کار اجتماعی فرق میکند اما مسئله اصلی این است که زمانی که یک مومن در مواجهه با این شرایط قرار گرفت بایستی به آن هدف نگاه کن" ان الله یحب المحسنین" به انسان این راهنمایی را نشان میدهد که اگر می خواهید به درجه محسنین برسید یک: انفاق در هر شرایط هر چیزی که دارید دوم:کظم غیظ سوم :عفو و بخشش، یکی از بالاترین درجات است که فرمایشات معصومین ما را به این سمت راهنمایی میکند علاوه بر این که عفو داشته باشیم "صفح" هم داشته باشیم یعنی شخص را بخشیدی قطع رابطه نکنید گاهی کسی را می بخشیم اما با او قطع رابطه می کنیم اما باید انسان او را در آغوش بگیرد و در مسیر بیاورد و با محبت بیشتر به او را به سمت خدا و قرآن و اهل بیت هدایتش کند
صیرفی: متشکریم محضر قرآن کریم مشرف میشویم برمیگردیم محضر حاج آقا روحانی عزیز هستیم و بخش پایانی جلسه امروزمان را انشاالله بسم الله الرحمن الرحیم محضر سوره آل عمران آیه ۱۳۴ رسیدیم…
آیت الله روحانی:قرآن به ما تاکید میکند حرکت داشته باشید حرکت سریع ،چرا چون زمان به سرعت میگذرد و فرصت به پایان می رسد،به سمت مغفرتی که تمام آسمان و زمین را پوشانده است یعنی شما از کوچکترین حرکت بلافاصله اوج میگیرید در این حد همه چیز برای حرکت انسان فراهم است که انسان می تواند از نقطه ابتدا به اوج حرکت برسد و بعد فرمود این مسیری هست که متقین می روند متقین کسانی هستند که هر لحظه خدا را در زندگیشان می بینند بحث تقوا موضوع مهمی هست ما معمولا تقوا را پرهیز معنا میکنیم بخشی از معنای تقوا این هست اما حقیقت تقوا زمانی هست که انسان خدا را در هر حالتی می بیند در این حالت باید ديد حالا خدا دوست دارد که من چه کارهایی انجام دهم که اسباب سعادتم فراهم شود؟ می فرماید باید از تقوا به احسان برسید مجموعه بین تقوا و محسن بودن باید در سه پله طی شود یک:انفاق دو:کظم غیظ سوم:عفو الناس و نکته جالب همین جا هست عفو ناس ،نه فقط نسبت به مومن، نه فقط همشهری،همه مردم،اعم از هر دین و مذهب و مرامی که هستند شاید این درس بزرگی هم از عاشورا هست که حضرت زینب فرمود :جز زیبایی ندیدیم، جنگ و کشتار بود اما ما به غیر از زیبایی ندیدیم یعنی فرصتی شد برای جلوه گری حقایق سعادتبخش الهی به دست بشر
نکته قابل دقت در این آیات "ان الله یحب المحسنین "کلمه یحب فعل مضارع هست دوام و استمرار را می رساند یعنی وقتی بحث محبت خدا مطرح می شود یک دفعه نیست مستمر است و هر بار شکل و شدت آن بیشتر می شود چون مومن هم در مقابل خدا اینگونه هست "الذین آمنوا اشد و حب الله"این امری متقابل بین مومن و خدا هست و نکته جالب در این مجموعه آیات این هست که خدا خطابش را را بصورت جمع بیان می کند و نمی فرماید" ان الله یحب المحسن" می فرمایند"محسنین" چرا ؟چون یک نفر و دونفر کافی نیست بلکه باید جمع انسان های مومن زیاد شود خودمان باید مرتب این فضا را فراهم کنیم افرادی که استعداد دارند و گاها دچار غفلت هستند کمک کنید و آنها را به این سمت بکشانیم یک بخش امر به معروف در همین معنا قرار دارد که دیگران را به سمت کار خیر هدایت کنیم که البته این برنامه هم کمک بسیار خوبی هست که بتوانیم راه ارتباطی بین افرادی که در این افکار و اندیشه ها هستند را جمع کنیم و نگرش های جدیدی را رقم بزنیم و کل جامعه مهدوی و الهی بشود و این مهم با یک نفر و دونفر حاصل نمی شود بلکه جمع محسنین و مومنین و متقین را می خواهیم خداوند اینها را به صورت جمع آورده"یدالله مع الجماعه .با جمع همه چیز کامل تر و ابعادش وسیع تر هست و این خیلی زیباتر هست تا انسان تنها به فکر سعادت خود باشد نه،ما میخواهیم دیگران را هم سمت خدا و محبت او آشنا کنیم،تفاوت عابد و مومنان واقعی همین هست ،عابد فقط خود را نجات می دهد اما مومنان واقعی دست دیگران را هم و به سمت سعادت می کشانند
صیرفی:از لطف بزرگواری شما متشکرم
خدا را به وجاهت امام باقر قسم میدهیم و دعا می کنیم که الهی چنان کن سرانجام کار تو خشنود باشی و ما رستگار